Ինչո՞ւ լազերային մազահեռացումից հետո մազերը կարող են ամիսներ անց նորից վերադառնալ։ Ինչո՞ւ ասեղային մազահեռացումը պահանջում է կանոնավոր այցելություններ, և ինչպե՞ս է հնարավոր հասնել մազարմատի 100% ոչնչացման։

Այս հարցերի պատասխանը գտնվում է ոչ թե մակերեսային պատկերացումների, այլ մազի ֆոլիկուլի բջջային կենսաբանության և աճի բարդ ցիկլերի մեջ։

Դասական 3 փուլ, թե՞ ժամանակակից 5 փուլային մոդել

Տասնամյակներ շարունակ դասագրքերում նկարագրվում էր մազի աճի միայն 3 հիմնական փուլ՝ Անագեն, Կատագեն և Տելոգեն։

Սակայն 2000-ականներից սկսած ժամանակակից տրիխոլոգիան և բժշկական գիտությունը բացահայտեցին ևս երկու վճռորոշ փուլ՝ Էկզոգենը և Կենոգենը, որոնք առանցքային նշանակություն ունեն մազահեռացման արդյունավետության գնահատման համար։

Մազի աճի 5 փուլերի մանրամասն վերլուծությունը

1. Անագեն (Anagen) — Ակտիվ աճի փուլ

Սա ամենաերկար և ամենաակտիվ շրջանն է։ Գլխամաշկի մազերի 85–95%-ը գտնվում է հենց այս փուլում։

• Բջջային մակարդակ
   Ֆոլիկուլի հիմքում գտնվող դերմալ պապիլան  ազդանշաններ է ուղարկում ցողունային բջիջներին։ Մատրիցային բջիջները սկսում են բաժանվել։

• Կառուցվածքի ձևավորում
   Բջիջների մի մասը սինթեզում է կերատին և  սպիտակուցներ՝ ձևավորելով մազի առանցքը, իսկ մյուս մասը՝ ներքին արմատային պատյանը։ Մելանոցիտներն արտադրում են մելանին ՝ տալով մազին իր բնական գույնը։

• Աճի արագությունը
   Մազն աճում է օրական 0.3–0.4 մմ։

Անագենի տևողությունն ըստ մարմնի հատվածների

Մարմնի մաս	Անագենի տևողություն	Առավելագույն երկարություն
Գլխամաշկ	2–7 տարի	Մինչև 1 մետր
Հոնքեր	2–4 ամիս	1–2 սմ
Թարթիչներ	1–3 ամիս	0.5–1.2 սմ
Մարմնի այլ գոտիներ	3–6 ամիս	Սահմանափակ

2. Կատագեն — Անցումային կարճ փուլ

Տևում է ընդամենը 2–3 շաբաթ։

Մատրիցային բջիջների բաժանումը դադարում է։ Դերմալ պապիլան անջատվում է մազարմատից և տեղաշարժվում դեպի վեր։

Կարծր հանգույցի ձևավորում
 Մազի հիմքում առաջանում է հաստացած, սպիտակավուն գլխիկ։

3. Տելոգեն — Հանգստի փուլ և նոր տեսակետներ

Տևում է մոտ 3-4 ամիս։ Մազը դադարել է աճել, սակայն դեռ պահվում է ֆոլիկուլում։

Երկրորդական բողբոջ
 Ֆոլիկուլի հիմքում կան բջիջներ, որոնք պատրաստվում են նոր աճի՝ արձակելով Wnt և BMP հատուկ ազդանշաններ։

Ասեղային մազահեռացման նոր տեսակետը
 Թեև ավանդաբար համարվում էր, որ ասեղային մազահեռացումը  արդյունավետ է միայն անագենում, ժամանակակից գիտությունը ցույց է տալիս, որ տելոգենում նույնպես հնարավոր է հասնել հիանալի արդյունքի, եթե էլեկտրոդը ճշգրիտ  էտեղադրվում և ոչնչացնում ցողունային բջիջներն ու SHG-ն։

4. Էկզոգեն — Թափման ակտիվ փուլ

Սա տելոգենից հետո ընկած ակտիվ, ֆերմենտատիվ գործընթաց է։ Հատուկ ֆերմենտները քայքայում են մազն ամրացնող կառույցները՝ թույլ տալով հին մազին անցավ հեռանալ և ճանապարհ բացել նորի համար։

5. Կենոգեն — «Դատարկ» ֆոլիկուլի փուլ

Կենոգենը ֆոլիկուլի այն վիճակն է, երբ հին մազն արդեն թափվել է, բայց նոր մազը դեռ չի ծնվել։ Ֆոլիկուլը մնում է կատարյալ դատարկ, բայց կենսունակ՝ մի քանի ամսից մինչև տարիներ։

Ինչո՞ւ է կենոգենը կարևոր հասկանալ

Լազերային էպիլյացիայի «կեղծ արդյունքը»
Երբ լազերը ջերմային ազդեցությամբ վնասում է մազը, սակայն չի ոչնչացնում  ցողունային բջիջները, ֆոլիկուլն անցնում է կենոգեն փուլ։ Մարդուն թվում է, թե մազերն անհետացել են, բայց ամիսներ անց դրանք նորից վերաճում են։